www.HayrettinKaraman.net: İslâm Hukuku Profesörü Hayrettin Karaman'ın Web Sitesi
Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
 


Müslüman ve mezhepler

Sayın hocam, yazınızda "Mücdehitler bir konuda farklı hükümleri benimsemiş olurlarsa, alim olmayan müslümanlar bu hükümlerden herhangi birini alıp uygulayabilirler, belli bir mücdehidinki alınacak ve daima buna bağlı kalınacak diye bir kural yoktur." diyorsunuz.
Bu cümle ile ilgili şu sorularımı cevaplandırırsanız çok memnun olurum:
1. Alim olmayan müslümanlar bu hükümlerden herhangi birini alıp uygulayabilirler, peki alim olanlar nasıl hareket edebilirler ve bu alimliğin ölçüsü nedir?

Cevap:

Eğer bir müslüman fıkıh mezheplerinden birini (diğerlerini değil, belli birini) taklit etmek mecburiyetinde olsaydı, her biri kendi mezhebinin "uyulması gereken mezhep" olduğunu iddia ve kabul eder, diğerlerini muteber saymazdı; halbuki ehl-i sünnet alimlerinde göre durum ve hüküm böyle değildir. Bilinen muteber mezheplerin hangisine uyulsa olur. Birine bir kere uyunca artık o terkedilemez"" diye de bir kural yoktur. Böyle iddalar varsa da ilmi dayanağı mevcut değildir.
Alim olmayanlar ya bir müftiden veya kitaptan sorularının cevabını öğrenirler. Eğer cevap tek ise bunu uygularlar, cevap çok (seçenekli) ise durumlarına uygun olan birni alır uygularlar.
Alim olanlar ki, bunlardan maksat müctehidlerdir, ictihad derecesinde alim olanlardır, bunlar herhangi bir müctehidi taklit edemez, onun ictihadına uyamazlar; vakit ve imkan elverdiği takdirde her meselede kendileri ictihad etmeye mecburdurlar. Bazı engeller varsa bir kısmında ictihad, bir kısmında taklit yoluyla da amel edilebilir.



2. Ben Hanefi mezhebine mensup bir müslümanım. Dilediğim zaman Şafiî'ye, dilediğim zaman Malikî, Hanbel veya Hanefiye göre hareket edebilir miyim. Bunun sınırı ve ölçüsü nedir?

Cevap:

Cevap ve hüküm "Niçin dilediğinize, neden böyle yaptığınıza" bağlıdır. Yeni bir durum, ihtiyaç, sıkıntı, çözüm ihtiyacı ortaya çıktığı için (çıktıkça) böyle yapıyorsanız hiçbir sakıncası yoktur.



3. Daha önce size "iğne orucu bozar mı" soruma "bana göre bozmaz"diye cevap vermiştiniz. Ben Şafiî mezhebine mensup biri olsaydım ve sizin yorumunuza göre hareket etseydim mesele yoktu. Ancak araştırmalarımda İmam-ı Azam'a göre oruç bozuluyor. Dolaysyla benim iğne yaptırdığımda orucumun bozulduğunu kabul edip gününe gün, kaza etmem gerekiyor. Ayrıca kitabınızdan öğrendiğim kadarı ile Hanefî mezhebine mensup olduğunuzu söylüyorsunuz. Binaenaleyh size sorduğum sorularda, şayet mücdehit değilseniz mezhep imamlarının görüşlerini açıklayarak cevap vermeniz gerekmez mi? Ancak mücdehid iseniz bizi bilgilendirirseniz çok sevinirim.

Cevap:

Ben halkının çoğu Hanefî mezhebini uygulayan bir ülkede doğup büyüdüm, okuyup öğrendim, fıkıh konusunda doktora yaptım ve uzman oldum, kendi ictihadıma uygun olan veya üzerinde henüz ictihad yapma imkanına sahip olmadığım konularda Hanefî veya başka bir mezhep ile amel edebilirim. İctihadım veya tercihim farklı olursa Hanefî mezhebine uymam.
İğnenin (vücudun içine normal, tabîi olmayan bir delikten, yarıktan, çatlaktan giren nesnenin) orucu bozmayacağı konusunda Hanefîlerin de fetvaları vardır.
Ben bu konuda mevcut delillere baktım ve bozmadığı sonucuna ulaştım. Siz bana fetva sorup onu uyguladığınız zaman artık o meselede Hanefilerden "Bozar" diyenlerin fetvasına benimkini tercih etmiş olursunuz ve orucunuz bozulmaz, kaza etmeniz de gerekmez.

  Şu anda sayfası gösterilen kitap.
Bu Kitapta:
Önceki Başlık
Sonraki Başlık
İçindekiler
Kelime İndeksi
Site Sayfaları
Ana Sayfa
Hakkında
Makaleleri
Kitapları
Soru Konuları
Soru Listesi
Hayrettin Karaman`ın Sohbetleri
Şiirleri
Bütün site içeriğinin genel kelime indeksi.
Sitede Arama
Hayrettin Karaman'ın Siteye Son Eklenen Yazıları
Hayrettin Karaman'ın son aylardaki iftiralara cevaplarının listesini üstteki "Son Yazılar" kısmında bulabilirsiniz.
E-posta
Siteyi Link ve Kaynak Gösterimi
m.HayrettinKaraman.net Mobil-Metin Versiyonu Hakkında

Facebook Sayfası:

Bulunduğunuz Sayfayı:



Sayfa başına gider Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
   
Bu Kitapta: Önceki Başlık Sonraki Başlık İçindekiler Kelime İndeksi