www.HayrettinKaraman.net: İslâm Hukuku Profesörü Hayrettin Karaman'ın İnternet Sitesi
Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
 


Ramazan Özel Yazıları 4.) Ramazan kültürü

Ramazan bir ibâdet ayıdır, bu ayı çeşitli ibâdetlerle geçiren Müslümanlar ülkelere, bölgelere ve alt kültürlere göre değişiklik gösteren Ramazan kültürleri de oluşturmuşlardır.

Osmanlı döneminde Ramazan'ın, edebiyat, sanat, günlük hayat, mutfak, eğlence hayatını etkilediği ve bu alanlara damgasını vurduğu bilinmektedir. Osmanlı Ramazan kültürü bütün boyutlarıyla alındığında ancak kitaplara sığacak hacimdedir. Ramazan'a mahsus ekmekler, başta güllâç olmak üzere tatlılar, iftar sofrasını süsleyen iftariyeler, büyüklerin konaklarında verilen diş kiralı ziyafetler dillere destandır. Minarelerde mahyalar kurulur, kandiller yakılır, hattâ uçurulurdu. Daha ziyade gece bekçileri davul çalarak ve mâni söyleyerek halkı sahura uyandırırlardı.

Yeni Câmî direk ister

Söylemeye yürek ister

Benim karnım toktur amma

Arkadaşım börek ister

Kabilinden zarif mâniler defterler dolduracak kadar zengindir. Belli bir zamandan itibaren iftar ve imsak topları da meşhur olmuştur. Benim çocukluğumun geçtiği Çorum'da önce fişek atılır, hemen arkasından top gürlerdi. Biz çocuklar bu ilânı büyük bir merakla ve bıkmadan her akşam bekler ve izlerdik. Sesi güzel müezzinler şehrin uygun câmîlerinden, zikir, salavât, dua gibi metinlerden oluşan ve adına "temcîd" denilen metinleri okuyarak da halkı sahur için uyandırırlardı. Bu o kadar yaygın hale gelmişti ki, sahur yerine temcid, sahurda yenilen pilava da temcid pilavı denir olmuştu.

İstanbul birçok şeyin olduğu gibi en zengin Ramazan kültürünün de merkezi idi. Burada yapılan belli câmîlerin avlularında sergiler ve Direklerarası gezintileri hâlâ anlatılır. Sergilerde, çeşitli ülkelerden getirilmiş baharat, şeker, şekerleme, tesbih, ağızlık gibi şeyler sergilenir ve satılırdı. Şehzadebaşı'ndaki Direklerarası'nda, ikindi ile akşam arasında, çoğu yaya bazıları arabalı genç kadın ve erkekler bir aşağı bir yukarı gezinti yaparlardı. Akşam ezanından önce Ayasofya ve Eyüp câmîlerine gelenler burada, türbedarların verdikleri su ile iftar ederler, akşam namazını kıldıktan sonra çevredeki aşçı dükkanlarından birine giderek yemek yerlerdi.

Çağdaş hayat, şartları değiştirdi, yeni şartlarda yeni Ramazan kültürü unsurları bulunup hayata geçirilebilirdi, fakat bu yapılamadı, eskiler eksik gedik tekrarlanıyor. Bugünün Müslümanları hocalar kadar sanatçılara da muhtaç durumdadırlar; edebiyat, mûsikî, eğlendirici gösteri ve oyunlar, giyim kuşam biçimi (moda) alanlarında yetişmiş sanatçılarımız çoğaldıkça ve halkımızın dîne yönelişi, din eğitimi yoğunlaştıkça yeni Ramazan kültürleri de oluşacaktır.

26 Eylül 2006
Salı


Ramazan Özel Yazıları İndeksi:

1.) Ramazan ibadeti 2.) İki Ramazan arasında 3.) Ramazan bağışlanma ayıdır 4.) Ramazan kültürü 5.) Orucun tarifi, hükmü ve tarihi 6.) Hikmeti, niçin farz kılındığı 7.) Kimler tutar, kimler tutmaz veya tutmayabilir 8.) Şartları yüzünden orucu zor tutanlar 9.) Oruç tutmayanlar 10.) Orucun vakti 11.) Oruç nasıl tutulur? 12.) Orucu bozan şeyler: 13.) Orucu bozmayan şeyler: 14.) Lüks iftarlar 15.) Teravih namazı 16.) Sahur ve İmsak 17.) Ramazan ve bayram hilâlleri 18.) Ramazan ve Kur'ân 19.) Bir İslamî Şi'âr olarak Kur'ân-ı Kerim (1) 20.) Bir İslamî Şi'âr olarak Kur'ân-ı Kerim (2) 21.) Ramazan'da Türbe Ziyaretleri 22.) Oruç-duâ ilişkisi 23.) Fıtır Sadakası (Fitre) 24.) Oruç ahlâkı 25.) Fukaraya yardım etmek, Kur'an okumak gece ibadeti yapmak 26.) Kadir Gecesi 27.) Ramazan bayramı 28.) Mekke'de Bayram Namazı

EK-1-) Diyanet'in şafak vakti doğru (İmsak Vakti Tartışmaları Hakkında Cevap 2013) (24 Temmuz 2013) EK-2-) Orucun ve namazın vakitleri (İmsak Vakti Tartışmaları Hakkında Cevap 2011) EK-3-) Ramazan'da Eğlencenin Ölçüsü EK-4-) Ramazan ayı içinde Kur’an ile irtibatımızı sağlamlaştırmak EK-5-) İslam dünyası niçin aynı günde oruca başlamıyor?

Soru Konularından İlgili Kategoriler:
* Oruç İle İlgili Sorular * Ramazan İle İlgili Sorular

 
Site Sayfaları
Ana Sayfa
Hakkında
Makaleleri
Kitapları
Soru Konuları
Soru Listesi
Hayrettin Karaman`ın Sohbetleri
Şiirleri
Bütün site içeriğinin genel kelime indeksi.
Sitede Arama
Hayrettin Karaman'ın Siteye Son Eklenen Yazıları
E-posta
Siteyi Link ve Kaynak Gösterimi
m.HayrettinKaraman.net Mobil-Metin Versiyonu Hakkında

Facebook Sayfası:

Bulunduğunuz Sayfayı:


 
Sayfa başına gider Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner