www.HayrettinKaraman.net: İslâm Hukuku Profesörü Hayrettin Karaman'ın Web Sitesi
Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
 


Evlilikle ilgili problemler

Birinci oturumun ana başlığı bu idi. Bu başlık altında resmî, ve gayr-i resmî evlenme, boşama yetkisi ve iddet konuları tartışıldı.

Resmî evlenmenin İslâmî bakımdan geçerli ve yeterli olup olmadığı tartışılmadı (halbuki bundan yirmi otuz yıl önce bu konu hararetli tartışmalara ve ihtilaflara konu olmuştu).

"Resmî olmayan evlenme akdi (meşhur deyişle dini nikah veya imam nikahı) geçerli midir, nikah sayılır mı" konusunda şu görüşler ileri sürüldü:

1. Resmi olarak evlenmeyen kadınlar evliliğin getirdiği birçok haktan mahrum olabiliyorlar, koca dinin yüklediği borçlarını yerine getirmediğinde kadının başvuracağı bir merci bulunmuyor, bu yüzden kadın zulme uğruyor, İslam zulme karşı olduğuna göre bu nikahın da geçersiz olması gerekiyor.

2. Resmi olmayan evlenme akitlerini geçersiz saymak, İslam dünyasında yaşayan ve imam nikahı ile yetinen milyonlarca Müslüman kadın ve erkeğin evli olmadıklarına, meşru olmayan ilişki içinde yaşadıklarına ve çocuklarının neseplerinin de sahih olmadığına hükmetmek demektir. Evliliğin birçok sonucundan biri kadınla erkek arasındaki haramlığın ortadan kalkmasıdır. Bu bakımdan sıhhat şartlarına riayet edilmiş imam nikahını geçerli ve yeterli saymak zorunludur; aksine bir delil bulunamaz. Herhangi bir akdin, başta hedeflenmese bile bazı haksızlıklara sebep olması, bu akitlerin daha başta batıl olması sonucunu doğurmaz, ancak haksızlığın engellenmesi için başka tedbirler alınır, alınmalıdır.

Ben ikinci görüşten yanayım.

Boşama yetkisi:

Bu konuda yaygın bir bilgi eksikliği vardır. İslam'da boşama hak ve yetkisinin yalnızca kocaya ait olduğu, kadının -kocası istemedikçe- evlilik birliğini sona erdirmek için hiçbir imkanı ve yetkisi olmadığı sanılır, söylenir. Halbuki işin doğrusu bu değildir. Fıkha göre koca, tek taraflı iradesini kullanarak ve usulüne uyarak eşini boşayabilir ve bunun hukuki sonuçlarına katlanır. Kadın evlilik birliğinden memnun değilse, haksızlık, eziyet ve mahrumiyet içinde ise hakemlere veya hakime başvurarak boşanmayı talep eder, sebepleri ileri sürüp ispat ederek boşanır. Ayrıca evlenme akdi yapılırken veya daha sonra boşama (talak) hakkını alması da mümkündür.

Benim katıldığım görüşe göre, boşama yetkisinin kullanılması fıkhın çerçevesi içinde azami zorlaştırılmalıdır, buna rağmen karısını boşamakta ısrar eden bir kocayı zorla evliliğe mahkum etmenin bir anlamı ve faydası yoktur.

Resmi olarak evlenen çiftlerin daha başta (bu resmi akdi yaparken) üstü kapalı da olsa boşama hakkını mahkemeye devretmiş oldukları, bu sebeple kocanın kendi başına boşamasının geçerli olmayacağı şeklindeki görüşe katılmam mümkün değildir. Çünkü bazı Batı ülkelerinde bulunmasına rağmen Türkiye'de Müslümanların önünde "ister imam nikahı ile ister resmi nikahla evlenme" şeklinde bir seçenek yoktur. Kanuna göre evli sayılmak isteyenler tek yol olarak resmi nikaha mecbur edilmişlerdir. Bu yüzden "hür irade ile bir yetki devri" sözkonusu değildir. Ayrıca koca, serbest iradesiyle birine boşama yetkisi verse bile bu, onun yetkisini elinden almaz; yetki çift yönlü hale gelir. Boşama yetkisinin kocadan tamamen alınması ise bu yetkiyi ona veren naslara (ayetlere ve hadislere) aykırı olur.

Kadın evli kalmayı istemediği halde kocanın boşamayı reddetmesi halinde günümüzde de kadının, hakemlere başvurarak evliliği dini bakımdan sona erdirmesi mümkündür.

23.11.2007

  Şu anda sayfası gösterilen kitap.
Önceki Makale
Sonraki Makale
Makale Listesi
Site Sayfaları
Ana Sayfa
Hakkında
Makaleleri
Kitapları
Soru Konuları
Soru Listesi
Hayrettin Karaman`ın Sohbetleri
Şiirleri
Bütün site içeriğinin genel kelime indeksi.
Sitede Arama
Hayrettin Karaman'ın Siteye Son Eklenen Yazıları
E-posta
Siteyi Link ve Kaynak Gösterimi
m.HayrettinKaraman.net Mobil-Metin Versiyonu Hakkında

Facebook Sayfası:

Bulunduğunuz Sayfayı:



Sayfa başına gider Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
   
Önceki Makale Sonraki Makale Makale Listesi