www.HayrettinKaraman.net: İslâm Hukuku Profesörü Hayrettin Karaman'ın İnternet Sitesi
Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
 


4- Çocuğun hakları:
Çocuğun nafakası, bakımı, terbiyesi, tahsili, maddî yönleriyle babaya, manevî yönleriyle ana ve babaya ait bir borçtur. Çocuğu evlendirmek -hanefîlere göre- babanın borcu değildir.69 Ancak yardımcı olmasında ecir ve faydalar vardır.
Bu hakların mesnedi olan nasslardan birkaçını sıralayalım:
"Hepiniz çobansınız ve hepiniz sürüsünden sorumludur..."70
"Bakacağı kimseleri zâyi etmek kişiye günah olarak yeter."71
Ana ve babanın çocukları arasında fark gözetmemesi, meşrû bir sebebe dayanmadan, birisine diğerinden fazla vermemesi gereklidir.
İslâm vârise vasiyeti menederken bu noktayı gözetmiştir. Allah her vârisin ne kadar alacağını belli etmiştir; bunların bir kısmına, vasiyet yoluyla daha fazlasını vermek eşitlik ve adâlete aykırıdır.
Ana veya babanın sağlığında, hibe yoluyla çocuklarına farklı şeyler vermesine gelince: Rasûl-i Ekrem (s.a.v.): "Çocuklarınıza eşit davranın, çocukarınıza eşit davranın..." buyurmuştur.72
Numân b. Beşir'in babası, oğlu Numân'a bir bağışta bulunduğunu bildirince, Rasûlullah, bütün çocuklarına aynı bağışta bulunup bulunmadığını sormuş, "hayır" cevabını alınca "bundan vazgeç" (geri çevir) buyurmuştur.73
Bu hadislerle umûmî hükümleri bir arada değerlendiren müctehidler, farklı bağışın hükmü üzerinde ihtilaf etmişlerdir:
a) Tâvûs, Sevrî, Ahmed (bir kavlinde), İshak ve bazı mâ-likîlere göre eşit vermek farz, farklı vermek bâtıldır. (hükümsüzdür).
b) Ahmed b. Hanbel'e göre farklı bağış hukukî netice doğurur; ancak bundan rucû etmek farzdır. Farklı vermek, hastalık, borçluluk gibi meşrû bir sebebe dayanırsa caizdir.
c) Cumhûra göre eşit vermek müstehab, farklı vermek mekruhtur.74 Ancak gerektiren sebep bulunursa farklı vermek mekruh olmaz.



69. H. Karaman ag. esr., s. 351 vd.
70. Buhârî, K. el-Hibe, 12; Müslim, K. el-Hibât, 13; Ebû-Dâvûd, K. el-Büyû', 83.
71. Ebû-Dâvûd, K. ez-Zekât, 45; Ahmed, Müsned, 2/160, 193-195.
72. Ebû-Dâvûd, K. el-Büyû, 83. Buhârî, K. el-Hibe, 12-13; Müslim, K.-Hibât, 13...
73. Buhârî, K. el-Hibe, 12; Müslim, K. el-Hibât, 9-10: Tirmizî K. el-Ahkâm, 30.
74. eş-Şevkânî, ag. esr; C.VI, s. 8 vd.

  Şu anda sayfası gösterilen kitap.
Bu Kitapta:
Önceki Başlık
Sonraki Başlık
İçindekiler
Site Sayfaları
Ana Sayfa
Hakkında
Makaleleri
Kitapları
Soru Konuları
Soru Listesi
Hayrettin Karaman`ın Sohbetleri
Şiirleri
Bütün site içeriğinin genel kelime indeksi.
Sitede Arama
Hayrettin Karaman'ın Siteye Son Eklenen Yazıları
E-posta
Siteyi Link ve Kaynak Gösterimi
m.HayrettinKaraman.net Mobil-Metin Versiyonu Hakkında

Facebook Sayfası:

Bulunduğunuz Sayfayı:


 
Sayfa başına gider Siteden rastgele bir sayfa seçer. Hafızadaki önceki sayfaya döner Hafızadaki sonraki sayfaya döner
   
Bu Kitapta: Önceki Başlık Sonraki Başlık İçindekiler